Lexicon

Backbone of ruggengraat van het net

Het net voor elektriciteitstransmissie is wat we noemen een vermaasd net, vergelijkbaar met een visnet. Het bestaat uit verschillende spanningsniveaus die elk een specifieke rol spelen in het transport van elektriciteit.

De ruggengraat of backbone van het net bestaat uit verbindingen met een spanningsniveau van 380 kV waarmee grote hoeveelheden energie over relatief grote afstanden getransporteerd kunnen worden. Dit is het geval voor het project ‘Boucle du Hainaut’.

Basisdossier

Het basisdossier is een van de documenten die worden toegevoegd aan de aanvraag tot herziening van het gewestplan. Het heeft tot doel om aan de regering de argumenten voor te leggen die de noodzaak rechtvaardigen van een herziening van het gewestplan voor de uitvoering van het project.

C.C.A.T.M.: Commission Consultative Communale d’Aménagement du Territoire et de la Mobilité (Gemeentelijke Commissie voor Ruimtelijke Ordening en Mobiliteit)

Dit is een gemeentelijke adviescommissie die de bevolking in staat stelt om te participeren in het beheer van hun leefomgeving. De commissie is betrokken bij de herzieningsprocedure van het gewestplan, aangezien Elia haar basisdossier moet indienen en de C.C.A.M.T. van de betrokken gemeentes een advies kunnen uitbrengen.

Congestie op de bestaande verbindingen

De extra energieproductie door offshore windmolens en de mogelijkheden om energie uit Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk te importeren maken dat sommige verbindingen niet in staat zijn om deze nieuwe energie op te vangen. Er ontstaat een soort filevorming of congestie op het net. Dit heeft tot gevolg dat de betrouwbaarheid van het net afneemt en de risico's op overbelasting, incidenten, de onderhoudsfrequenties enz. toenemen.

Deze situatie is niet houdbaar voor een veilig en betrouwbaar elektriciteitsnet. Het project ‘Boucle du Hainaut’ draagt ertoe bij om dergelijke risico’s te vermijden.

Consultatieperiode

Deze officiële periode van openbare raadpleging vindt plaats in het kader van de aanvraag tot herziening van het gewestplan en in het kader van de aanvraag tot stedenbouwkundige vergunning.

Deze periode volgt op de voorafgaande informatievergadering (of het equivalent daarvan in de vorm van een videopresentatie). Gedurende een periode van 15 dagen kunnen burgers hun vragen stellen, opmerkingen maken of een redelijk alternatief voorstellen.

Deze vragen, opmerkingen en redelijke alternatieven worden vervolgens bestudeerd door een onafhankelijk studiebureau, ofwel in het milieueffectrapport (MER - als onderdeel van een aanvraag tot herziening van het gewestplan) of in de milieueffectenstudie (MES - als onderdeel van een aanvraag tot stedenbouwkundige vergunning).

Corridor

In het kader van het project ‘Boucle du Hainaut’ is de corridor een geografisch afgebakende zone die is ingeschreven in het gewestplan. Deze corridor (of reservatieperimeter) laat toe om in een tweede fase (zijnde de aanvraag voor een stedenbouwkundige vergunning) te bepalen waar de verbinding daadwerkelijk zal worden aangelegd.

Federaal ontwikkelingsplan

Het federaal ontwikkelingsplan identificeert de investeringen die Elia, de transmissienetbeheerder voor elektriciteit, moet realiseren om te voldoen aan de toekomstige noden van ons elektriciteitssysteem. Het houdt eveneens rekening met de behoefte aan adequate reservecapaciteit en met de projecten van gemeenschappelijk belang die de instellingen van de Europese Unie voorstellen voor de grensoverschrijdende Europese netten.

Het plan bestaat uit drie pijlers: de versterking en uitbreiding van het Belgische net, de uitbreiding van het offshore net en de versterking en uitbreiding van de interconnecties met onze buurlanden.

Future Grid

Future Grid is een strategisch project dat is opgenomen in het federaal ontwikkelingsplan van Elia. Concreet gaat het om grote infrastructuurprojecten die nodig zijn om de uitdagingen van de energietransitie aan te gaan:

  • de ontwikkeling van het hoofdnet voor het transport van elektriciteit met een spanning van 380 kV, met in het bijzonder de aanleg van een corridor tussen Avelgem en Courcelles (project ‘Boucle du Hainaut’) en een corridor tussen Stevin en Avelgem (Ventilus);
  • de ontwikkeling van de interconnecties die ons elektriciteitsnet met dat van de buurlanden verbinden;
  • de aansluiting en de integratie van offshore geproduceerde windenergie.

Gelijkstroom (DC)

Met gelijkstroom kan elektriciteit van het ene punt naar het andere getransporteerd worden. De stroomrichting kan worden veranderd, maar er zijn geen aftakkingen mogelijk. Daarom kan gelijkstroom niet voldoen aan lokale behoeften.

 

Gewestplan

Voor het Waalse Gewest zijn er 23 gewestplannen die tussen 1977 en 1987 werden goedgekeurd.

Het belangrijkste doel van het gewestplan is het bepalen van bodembestemmingen op een schaal van 1/10 000 om de harmonieuze ontwikkeling van de menselijke activiteiten te garanderen en misbruik van ruimte te voorkomen.

Met betrekking tot energie omvat het gewestplan het bestaande en geplande tracé van het net van de belangrijkste infrastructuren voor communicatie-, vloeistof- en energietransport.

Wanneer het niet (meer) voldoet aan de geïdentificeerde noden kan een herziening van het gewestplan worden aangevraagd bij de Waalse Regering. Dit is het geval voor het project ‘Boucle du Hainaut’.

MER - Milieueffectrapport

Dit is een studie die wordt uitgevoerd door een door Wallonië erkend studiebureau. Het dient om de impact te analyseren van een aanvraagdossier tot herziening van het gewestplan op het milieu in de ruime zin van het woord: fauna, flora, enz.

MES - Milieueffectenstudie

Dit is een studie die wordt uitgevoerd door een door Wallonië erkend studiebureau. Het dient om de impact te analyseren van een aanvraagdossier tot stedenbouwkundige vergunning op het milieu in de ruime zin van het woord: het landschap, impact van de bouwplaats, enz.

Openbaar onderzoek

Het openbaar onderzoek is een wettelijk vastgelegde periode waarin burgers worden uitgenodigd om bij een van de betrokken gemeentebesturen het door Elia ingediende project en het milieueffectrapport in te kijken en schriftelijke opmerkingen in te dienen bij de gemeente.

Prijsconvergentie

Het doel van de Europese landen is om toegang te hebben tot de meest competitieve prijzen en het economische onevenwicht binnen Europa weg te nemen. De handel in energie is echter voortdurend aan verandering onderhevig.

Door het vermaasde net van de hoofdinfrastructuren voor elektriciteitstransport te versterken (zowel het Belgische net als de interconnecties met de buurlanden) beschikken de lidstaten van de EU over meer flexibiliteit en dus een betere toegang tot energie.

Reservatieperimeter

In het kader van het project ‘Boucle du Hainaut’ moet een reservatieperimeter worden ingeschreven in het gewestplan, omdat Elia oordeelt dat dit laatste niet is aangepast aan de toekomstige noden, met name de aanleg van een hoofdinfrastructuur voor elektriciteitstransport tussen de hoogspanningsstations van Avelgem en Courcelles.

Stedenbouwkundige vergunning

De stedenbouwkundige vergunning is een aanvraag voor de concrete plaatsing van de infrastructuur, d.w.z. de masten, op het terrein. Deze procedure volgt op de aanvraag voor herziening van het gewestplan.

Storing op het net

Om een duurzaam, betrouwbaar en betaalbaar net te kunnen garanderen moeten storingen op het net zoveel mogelijk worden beperkt. Heel wat elementen kunnen dergelijke storingen veroorzaken, zoals overbelasting, onderhoud, een technisch incident enz.

Tracé

Het tracé is de precieze locatie waar de infrastructuur zal worden gebouwd. Het wordt bepaald op basis van de aanvraag voor stedenbouwkundige vergunning.

Concreet gaat het om de locatie van de masten binnen de corridor (of reservatieperimeter) die op voorhand wordt vastgelegd na de indiening van de aanvraag voor herziening van het gewestplan.

Het tracé is niet hetzelfde als de corridor, die op het niveau van het gewestplan ligt en die vastgelegd wordt tijdens de aanvraagprocedure voor de herziening van het gewestplan.

Videopresentatie: officiële voorstelling van het project

Door de gezondheidssituatie in verband met de COVID-19-pandemie kan Elia geen groot aantal mensen in een relatief beperkte ruimte uitnodigen en kan de voorafgaande informatievergadering (VIV) bijgevolg niet georganiseerd worden. Elia heeft gekozen voor een officiële videopresentatie van het project, mogelijk gemaakt door het Besluit van de Waalse Regering van bijzondere machten.

VIV: Voorafgaande informatievergadering voor het publiek

Het Wetboek van Ruimtelijke Ontwikkeling voorziet een informatievergadering aan het begin van de procedure (voor de aanvraag tot herziening van het gewestplan of de stedenbouwkundige vergunningsaanvragen) die de aanvrager de gelegenheid bieden om het project officieel aan de bevolking voor te stellen.

Voorafgaande diagnose

Zoals de term al aangeeft gaat het hier om de stap die voorafgaat aan de wettelijke procedures die Elia uitvoert.

Tijdens deze eerste fase, die niet door de regelgeving is opgelegd, worden gedetailleerde technologische en ruimtelijke studies uitgevoerd. Op basis daarvan moet de corridor worden bepaald die het best aan de projectbehoeften voldoet, waarbij ook rekening wordt gehouden met de ruimtelijke context. Tijdens deze fase kan ook grootschalig overleg met alle bij het project betrokken partijen plaatsvinden.

Na de diagnosefase kan Elia een eerste reservatieperimeter voorstellen die in het gewestplan moet worden ingeschreven.

Wisselstroom (AC)

99% van het Belgische elektriciteitsnet werkt op wisselstroom. De stroom en de spanning wisselen 50 keer per seconde (50 hertz). Het systeem is zelfregulerend. In geval van een incident zal de stroom dus vanzelf een ander pad zoeken en automatisch verdeeld worden over de beschikbare verbindingen.